Scoliose houdt je levenslang in de bocht

De aandoening scoliose is nog steeds weinig bekend en wordt ook vaak niet herkend. Huisartsen zien in hun praktijk slechts enkele patienten per jaar met deze kromming in de wervelkolom. Een krantenartikel in het Brabants Dagblad (dinsdag 21 mei 2019, katern De Langstraat, Drie troostrijke serenades van Aojum Zat…dat is veel te weinig) raakte me en ik nam contact op met de in Drunen wonende Linda Oremus. Deze 59 jarige leerkracht van de Olof Palme School heeft onlangs haar ‘kromme’ rug ‘recht’ laten zetten en wil haar verhaal graag delen.

 

Dweilorkest Aojum Zat uit Drunen geeft een serenade aan Linda Oremus, onderwijzeres aan het Olof Palme in Drunen, foto Olaf Smit

Wat is Scoliose?
Op de site van de Vereniging van Scoliosepatienten (www.scoliose.nl) staat een goede definitie: Scoliose is een driedimensionale zijdelingse verkromming van de wervelkolom. Er ontstaat een bocht in de wervelkolom en deze draait om zijn eigen as. De wervelkolom kan naar één kant kromgroeien, waardoor er één bocht ontstaat, maar meestal zijn er twee bochten. De verdraaiing van de wervelkolom veroorzaakt op borsthoogte aan de rugzijde een bolling van de ribben. Die bolling wordt gibbus genoemd. De scherpte van de bochten wordt aangegeven in graden.

Wat zijn de gevolgen?
Door scoliose kun je de wervelkolom moeilijker bewegen en soms beperkt dat ook de werking van de longen. Vooral op latere leeftijd kan scoliose leiden tot pijn en vermoeidheid. Daarnaast vinden patiënten het lastig dat hun rug er anders uit ziet dan die van anderen. Scoliose kan door de lichamelijke beperkingen en cosmetische effecten een grote impact hebben op het dagelijks leven en de sociaal-maatschappelijke ontwikkeling van een patiënt en zijn/haar omgeving.

Vooral meisjes
In Nederland hebben ongeveer 60.000 mensen scoliose en komen er ieder jaar circa 1000 nieuwe patiënten bij, meestal meisjes tussen de tien en achttien jaar. Per jaar worden zo’n 6.500 patiënten in een ziekenhuis behandeld, waarvan er ongeveer 600 geopereerd worden. Vaak wordt scoliose pas laat ontdekt, dat is jammer. Want een op tijd ontdekte scoliose kan bij veel patiënten tijdens de groei in bedwang worden gehouden door het dragen van een brace. Geen lolletje, maar het kan voorkomen dat je rond je zestiende een zware operatie moet ondergaan. Ook speciale therapie kan soms voldoende zijn om het aantal graden van je bocht(en) beperkt te houden.

Ontdekking
Loopt je kind een beetje uit het lood, staat een schouder hoger dan de andere, zit je zoon scheef achter zijn bureau of zie je dat je dochters kleding niet recht hangt, doe dan eens een buktest. Zet je kind met ontbloot bovenlijf met de rug naar je toe en laat het voorover buigen. Zie je dat de rug aan een kant opbolt, dan kun je met tamelijk grote zekerheid vaststellen dat je kind scoliose heeft. Ook bij scoliose in de familie is het zaak je kind goed in de gaten te houden. Te vaak komt het voor dat scoliose pas gezien wordt tijdens de zomervakantie, als het kind in badpak loopt.
Lotgenoten
Net als ik heeft Linda Oremus een scoliose van forse afmetingen. De bocht (ze heeft er één) is in haar tienerjaren behandeld met een brace die ze 23 uur per dag moest dragen. Na die periode ging het een tijdje goed, maar al gauw begonnen de pijnklachten en die namen met de jaren toe, evenals de bocht die haar steeds meer zijwaarts omtrok. Maar Linda hield zich flink, als alleenstaande moeder met drie dochters had ze geen tijd voor haar klachten. Ze wilde niet zeuren en werkte gewoon door. “Ja, het was zwaar voor mijn rug, kindjes in groep 1 en 2 vragen veel aandacht. Je moet ook veel bukken en tillen, maar daar werd ik steeds handiger in” vertelt Linda, “en verder ging ik gewoon door, alles op de automatische piloot.”
We herkennen elkaars verhalen en problemen en moeten allebei toegeven dat we vaak te veel doen en dan moeten boeten in de vorm van pijn, stijfheid en vooral vermoeidheid.

Blessures
Vorig jaar kwam dan toch het moment waarop Linda moest toegeven dat ze zo niet meer verder kon. Ze had al veel last met staan en lang zitten, het werd steeds lastiger om een vergadering uit te zitten bijvoorbeeld. Ze lag uren met kater Garfield op de bank om haar rug te ontspannen. Een stuk rijden met de auto ging ook niet meer, ze moest dan onderweg uitstappen om even wat te lopen. Haar ene been ging slechter functioneren en ze viel steeds vaker om op het hockeyveld. Daardoor liep ze blessures op waarmee ze naar de fysiotherapeut ging die haar aanried om eens naar een goede orthopeed te gaan. Het werd de St. Maartenskliniek in Nijmegen. Daar werd een röntgenfoto gemaakt door de orthopedisch verpleegkundige en belandde ze een kwartier later in de stoel bij de specialist, orthopedisch chirurg Horsting.

Operatie
Toen ging het allemaal heel snel. Er volgden nog wat scans, onder andere in tractie (zoveel mogelijk opgerekt om de beweeglijkheid van de wervelkolom te testen). Half augustus 2018 was haar eerste consult, 8 maanden later werd haar rug zo recht mogelijk vastgezet met twee staven en een groot aantal schroeven. Ook werden enkele lendenwervels aan elkaar vastgezet (met een soort kooiconstructie, gevuld met vermalen bot). Negen uur lang waren ze met haar bezig. Op bovenstaande foto zie je rechts hoe Linda haar rug eruit zag, de middelste foto is genomen in tractie en links het resultaat van de operatie.

Revalidatie
Als ik haar spreek is ze alweer 6 weken thuis en volop bezig met revalideren. Ze loopt mooi rechtop en is een aantal centimeters langer geworden. Ze moet haar gipskorset nog een tijdje dragen. Nu is het vooral de spierpijn die haar nog parten speelt. Want door het rechttrekken van de bocht is haar hele spierkorset op spanning komen te staan. Maar dat gaat na verloop van tijd over en ze neemt regelmatig de tijd om even te liggen en te rusten. In huis loopt ze voorzichtig los, maar de rollator is altijd in de buurt.

Dankbaar
Ze is haar fysiotherapeut enorm dankbaar en kijkt uit naar de volgende controle in het ziekenhuis. Dan hoopt ze op de nieuwe röntgenfoto precies te kunnen zien wat er binnen in haar lijf allemaal gebeurd is. Ook is ze dankbaar voor het feit dat geen van haar drie dochters haar aandoening geërfd heeft, terwijl het toch echt in de familie zit. Haar moeder en broer hadden scoliose en ook haar zus in lichte mate. De vele hulp die ze krijgt en de goede regeling met de school (ze hoopt over enkele maanden weer te beginnen met werken) zijn reden tot dankbaarheid.

Scoliose overwonnen?
Nee, natuurlijk niet, want de kwaal is niet genezen. Ook met een geopereerde rug zijn er beperkingen en kun je je overbelasten. Maar voorlopig kan Linda er weer tegen en verheugt ze zich op een leven met veel minder pijn en hernieuwde energie.

18 juni 2019 (c) Tekst en foto’s Annelies van der Sanden, foto Brabants Dagblad: Olaf Smit

Op controle
Inmiddels is Linda al weer bij orthopedisch chirurg Horsting op controle geweest. “Hij is erg tevreden over mijn rug en ik ben heel erg blij met het mooie resultaat” laat ze weten. “Ik moet nog een maand mijn korset dragen en dan ga ik echt aan de bak met fysiotherapie. Fysiotherapeut Erika Strikkers mag mij begeleiden met het afbouwen van het korset, looptraining geven en aan de slag gaan met balansoefeningen. Ik ga er dan helemaal voor.”

Vorige
Volgende
Reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Praat mee