Voorproefje tentoonstelling “De Restauratie van Heusden”

Afgelopen dinsdag mochten vrijwilligers van het Gouverneurshuis en gidsen van het RBT alvast een kijkje nemen bij de expositie die, wederom, is vormgegeven door Wanda van Riet. Zij toonde haar creativiteit en vakmanschap bij eerdere tentoonstellingen in het Bezoekercentrum en het Gouverneurshuis.

De toelichting verzorgd door de samenstellers van de expositie, Hildo van Engen en Annemarie Lavén, zorgt al meteen voor veel oh’s en ah’s. Herkenning en verbazing bij het verhaal dat blijkbaar toch nog niet in al zijn facetten bekend is, ook niet bij de stadsgidsen. Het vele onderzoek en voorwerk van de samenstellers heeft een nieuw en beter inzicht opgeleverde over wat er na WOII en vooral vanaf 1968, start van het ambitieuse werk, tot stand is gekomen. De manier waarop de benodigde middelen losgepeuterd werden bijvoorbeeld zorgt voor amusante verhalen.

Gedroomde restauratie
Interessant is het om te vernemen dat er aan de uiteindelijke beslissing heel wat discussies, meningsverschillen en opeenvolgende wisselingen in opvatting over herstel dan wel sanering van de vestingstad, zijn voorafgegaan. Stille getuigen daarvan zijn de drie flatgebouwtjes en de plannen om hoekhuizen te verwijderen en straten te verbreden. Maar ook als de gedroomde restauratie al in volle gang is, komen er aanpassingen in de plannen om de simpele reden dat het geld opraakt.

Peetoom en Scholten
Oorzaak daarvan was onder andere de werkwijze van restauratiearchitect Peetoom, die veel onderzoek liet doen in alle panden en er alles aan deed om oude bouwsporen te behouden. Dat bleek een kostbare aanpak. Bovendien raakten de eerder ruimschoots voorhanden bouwmaterialen schaars – andere steden gingen ook aan de slag – en daardoor duurder. Toen de economische crisis van de 80-tiger jaren zichtbaar begon te worden, groeide het enorme project de toen nog kleine gemeente boven het hoofd.
De hoog geprezen Peetoom en burgemeester Scholten moesten het veld ruimen. De nieuwe burgemeester Ter Laak kreeg de opdracht om de financiën zo spoedig mogelijk weer op orde te krijgen. Beide oud burgemeesters zullen overigens te gast zijn bij de officiële opening a.s. vrijdag 12 april. Waarschijnlijk zullen er dan meer verhalen loskomen die in het ‘restauratieboek in de maak’ verwerkt kunnen worden. Hildo verheugt zich daar zichtbaar op!

Restauratie of reconstructie
Daarnaast verslechtert de reputatie van Heusden, die aanvankelijk zeer goed was, getuige kranten- en tijdschriftartikelen van de beginjaren van de restauratie. Vakbroeders blijken zich niet altijd te kunnen vinden in de aanpak die meer weg heeft van het reconstrueren van een ideaal verleden dan van het vastleggen van een tijdsbeeld door de eeuwen heen. De kritiek neemt toe als de drie nieuwe molens geplaatst worden, een nieuwe Demertoren geconstrueerd en als klap op de vuurpijl de kasteelmuren gedeeltelijk worden opgebouwd.

Stadsgidsen verheugd
Na de prachtige touchscreentafel bewonderd te hebben die door Anthony Maas, beheerder collectie Beeld en Geluid bij Salha, voorzien is van een enorme hoeveelheid aantrekkelijk beeldmateriaal, nemen de aanwezigen een kijkje bij de expositie, die weliswaar nog niet af is, maar toch al voldoende stof te nadenken geeft. Vooral de stadsgidsen zijn blij met de nieuwe en/of aanvullende informatie die weer van pas komt bij de rondleidingen in de vesting.

10 april 2019 (c) tekst en foto’s Annelies van der Sanden

Vorige
Volgende
Reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Praat mee