04 maart 2019 |
0
0
MRT 12
Wanneer:
09:00
Wie:
Heemkundekring Onsenoort
Wat:
Plaatsen van drie Stolpersteinen
Waar:
Start bij Wolput 12 in Vlijmen

Initiatief heemkundekring voor leggen Stolpersteinen

Op dinsdag 12 maart vindt in Nieuwkuijk een unieke ceremonie plaats. De Duitse kunstenaar Gunter Demnig komt dan naar de gemeente Heusden voor het plaatsen van drie Stolpersteinen, in het Nederlands struikelstenen genoemd. Daarmee zijn we in onze gemeente zeker niet de eerste, die deze Stolpersteinen plaats, maar ook absoluut niet de laatste. Op 12 maart begint hij op deze dag om 9.00 uur met het leggen van een steen bij Wolput 12 in Vlijmen, om van daaruit door te gaan naar het kerkplein in Nieuwkuijk, ter hoogte van KBS Het Kompas. Daar worden twee stenen gelegd en vervolgens vertrekt Gunter Demnig weer om die dag nog vier andere locaties in Nederland aan te doen. Inmiddels heeft hij al meer dan 60.000 struikelstenen geplaatst.

Doel van een Stolperstein

Gunter Demnig is met dit project begonnen in het jaar 2000. Aanvankelijk alleen in Duitsland, inmiddels ook in vele andere landen in Europa. Het project is opgezet om de mensen in herinnering te houden, die door de nazi’s verdreven, gedeporteerd, vermoord of tot zelfmoord gedreven zijn. We denken dan met name aan Joden, aan de zigeunervolken Sinti en Roma, aan politieke gevangenen, dienstweigeraars, homoseksuelen, Jehova’s getuigen en gehandicapten. In een afmeting van 10×10 cm worden in een messingplaat de gegevens van de te herdenken persoon gestanst. Dat zijn de naam en geboortedatum, de datum van de deportatie en plaats en datum van overlijden. De Stolperstein wordt doelbewust in het trottoir geplaatst, omdat je dan moet buigen om de tekst te kunnen lezen. In de symboliek van de kunstenaar ‘struikel je met je hoofd en met je hart over deze steen’.

Afbeelding van de drie Stolpersteinen met hun opschriften, die op 12 maart gelegd zullen worden. Collectie HKK Onsenoort

Drie Stolpersteinen in Heusden

Een Stolperstein wordt gelegd op een locatie, die betrekking heeft op het vroegere woonadres van de betrokkene. Daarom leggen wij op 12 maart een steen voor Josef Hirnheimer bij Wolput 12 in Vlijmen en voor Fritz Israël Hirschfeld en Hans Leo Israël Berg in Nieuwkuijk ter hoogte van KBS Het Kompas. Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog heeft hier het Sint Gertrudisgesticht  gestaan, waar deze mannen tot hun deportatie gewoond hebben.

Waarom drie Stolpersteinen?

Om deze vraag te kunnen beantwoorden, is door de leden Piet van de Weijenberg en Bert Meijs van Heemkundekring Onsenoort gedetailleerd onderzoek gedaan. Bert heeft al heel veel heemkundige onderzoeken en publicaties op zijn naam staan en kent de weg in de archieven. Zo is de interesse voor de geschiedenis van de Joodse inwoners van de gemeente Heusden eigenlijk voortgekomen uit een heel ander onderzoek. Maar dat onderzoek leverde zoveel ‘bijvangst’ op, dat vervolgens de geschiedenis van de Joodse inwoners zelf een hoofddoel van onderzoek is geworden. Uit dat onderzoek zijn vijf Joodse inwoners naar voren gekomen. Twee van hen hebben de oorlog overleefd, de andere drie hebben helaas dat geluk niet gekend. Door de gedetailleerdheid van het onderzoek zijn we er wel zeker van, dat drie Stolpersteinen het juiste aantal is.

Ceremonie

Met de ceremonie bij KBS Het Kompas zal de plaatsing van de Stolpersteinen respectvol worden omlijst. Hierbij zullen ook kleinkinderen van Hans Leo Israël Berg aanwezig zijn, waarbij een van de kleindochters ook het woord zal voeren. Daarnaast zal burgemeester Willemijn van Hees een bijdrage leveren en wordt de jeugd erbij betrokken door leerlingen van de basisscholen De Vijfhoeven in Vlijmen en Het Kompas in Nieuwkuijk. De Educatie Commissie van Heemkundekring Onsenoort heeft hiervoor een lesbrief opgesteld. De ceremonie wordt afgesloten door een delegatie van Harmonie ‘De Eendragt’ van Onsenoort en Nieuwkuijk met The Last Post en het Wilhelmus. Iedereen is van harte uitgenodigd bij deze plechtigheid aanwezig te zijn, aanvang 9.15 uur.

Waar voorheen in Nieuwkuijk het St. Gertrudisgesticht stond, zullen de stenen van Berg en Hirschfeld gelegd worden. Collectie Nico de Bonth

Uitgelichte foto: vóór de woning Wolput 12 in Vlijmen, zal de steen van Hirnheimer gelegd worden.

4-3-2019 © tekst en afb. HKK Onsenoort

Vorige
Volgende
Reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Praat mee