01 juni 2017 |
0
0

“Van vechtcultuur tot samenwerking”

“Van vechtcultuur tot samenwerking”

Woningcorporatie Woonveste verhuurt ongeveer 6.500 woningen/maatschappelijk vastgoed/garages in de gemeenten Heusden, Haaren, Sint-Michielsgestel en ’s-Hertogenbosch. Het is een maatschappelijke onderneming met een specifieke taak op het gebied van volkshuisvesting. De klant staat centraal bij Woonveste, dat speciale aandacht besteedt aan geschikte huisvesting voor mensen met een laag inkomen, ouderen en mensen met een beperking. Bijna een kwart eeuw stond Aart Jan Gorter (64) er aan het roer en bouwde deze organisatie uit tot een koploper in de branche van woningcorporaties (Aedes Benchmark 2015). Hij gaat met prepensioen en laat een goed functionerende organisatie achter met een groen en duurzaam imago. Op zijn laatste werkdag, woensdag 7 juni, lichtte hij een en ander nog toe.

Aart Jan Gorter is als directeur-bestuurder vanaf 1993 betrokken geweest bij de ontwikkeling en groei van met name de sociale woningbouw in de gemeentes Heusden (* tot 1997 Vlijmen), Haaren, Sint-Michielsgestel en ’s-Hertogenbosch. Hij volgde in 1993 Piet Nagtzaam op als directeur van de Vlijmens/Helvoirtse woningstichting Leygrave, die destijds in de Achterstraat in Vlijmen haar kantoor had. Gorter was tot dan toe secretaris van de Kamer van Koophandel Midden-Brabant.

Uitdagingen

Er kwam in 1993 iemand van boven de rivieren, van origine sociaalgeograaf/planoloog, die in een typische dorpsgemeenschap langzamerhand een cultuuromslag ging bewerkstelligen, zonder cliëntisme en met een andere organisatiestructuur. Het invoeren van de zogenaamde ‘rayonhoofden’ werd in Vlijmen geassocieerd met de Elfstedentocht. Men moest wennen aan de nieuwe zakelijkheid en dat gold zeker ook voor de politieke kopstukken in het Vlijmense.

Van de ambtelijke, enigszins gereserveerde Kamer van Koophandel naar een directeursfunctie in een karakteristiek dorp moet voor u een hele overgang zijn geweest. Heeft u weleens gedacht -waar ben ik aan begonnen-? “Nee, eigenlijk niet. Als allereerste werd ik geconfronteerd met de sloop van de ‘rooi huiskes’ in de Mommersteeg in Vlijmen. Dat had voor mijn komst al heel veel commotie veroorzaakt. Het hing op 1 á 2 bewoners. Ik was nieuw, ben toen bij die bewoners gaan praten en kon ze overhalen. Daarna kon er gesloopt worden en heeft Cello er een woonvoorziening voor mensen met een verstandelijke beperking neergezet.

Een andere uitdaging was een nieuwbouwwijk in Vlijmen-zuid, met de opdracht om die met de rug toe naar de wijk Vliedberg te bouwen. Maar ik was er voorstander van dat er meer eenheid zou ontstaan tussen de Vliedberg en het nieuwe Zuiderpark. Om twee doorsteken van de ene wijk naar de andere te maken, moesten er 20 woningen gesloopt worden. Ik ben er trots op dat die eenheid gelukt is en er toch een vorm van samenhang is ontstaan.” In die tijd was er volgens Gorter sprake van: “een bijzondere politieke cultuur in Vlijmen”. Hij omschrijft het als een “vechtcultuur”. Hij zocht een nieuwe uitdaging, iets totaal anders en in die zin was zijn directeurschap van Leygrave ook een uitdaging.

Een nieuwe uitdaging kwam er als gevolg van de gemeentelijke herindeling in 1997 en daarmee samenhangend de fusie met de Drunense en Heusdense woningstichtingen. Woningstichting Leygrave ging in 1999 over in Woningcorporatie Woonveste. “Het ging niet alleen om een nieuwe naam, maar ook de hele organisatie veranderde. Ik werd directeur-bestuurder. Volgens mijn gevoel kreeg ik een heel andere baan, met meer medewerkers, een professioneel managementteam en een professioneel toezichthouder, in de vorm van een Raad van Commissarissen.”

Excessen

Veranderingen vonden midden jaren 90 ook plaats op het gebied van wettelijke mogelijkheden, waaronder financiële verzelfstandiging van woningcorporaties. Naast het beheer en de verhuur van sociale huurwoningen startten woningcorporaties destijds steeds meer commerciële activiteiten op, zoals projectontwikkeling. Dat heeft tot excessen geleid. Als gevolg daarvan is er momenteel weer een scherpere scheiding vastgelegd tussen kern en overige (commerciële) activiteiten.

Aart Jan Gorter daarover: “Coöperaties moesten in negentiger jaren hun eigen financiële broek op gaan houden, met alle inmiddels bekende gevolgen van dien. Naar aanleiding van die excessen is er een nieuwe Woningwet in 2015 gekomen, waarbij de nadruk weer is komen te liggen op de sociale huisvesting. Een nadeel is echter dat we nu 1 formatieplaats extra nodig hebben en dubbele accountskosten kwijt zijn om te zorgen dat anderen weten wat we aan het doen zijn. De bureaucratie is binnen onze sector enorm toegenomen. Dat zal ook wel weer een keertje omslaan.”

‘Gasloos’

Duurzaamheid staat bij Woonveste hoog in het vaandel. Voor de huurder betekent het stabiele woonlasten en voor het milieu beperking van de CO²-uitstoot. Woonveste heeft zich sterk gemaakt voor de ontwikkeling van het bestemmingsplan Geerpark in Vlijmen, waar 800 woningen gebouwd worden en dat tot een van de meest duurzame wijken in Nederland gaat behoren. Waar komt uw voorliefde voor duurzaamheid vandaan? “Het gaat niet om mijn hobbyisme. Dat wil ik niet in samenhang zien met mijn functie. Duurzaamheid is een maatschappelijke verantwoordelijkheid, die betrekking heeft op de hele samenleving.

Bij de medewerkers van Woonveste is heel veel expertise aanwezig om duurzaamheid gestalte te geven. De uitstoot van CO2 is bij het wonen relatief gemakkelijk aan te pakken. Denk aan isolatie en zonnepanelen. Een volgende stap is het ‘gasloos’ functioneren van woningen. Ik ben er trots op dat wij met Geerpark een van de eersten daarin zijn geweest. Met Geerpark hebben we ook heel veel ervaring opgedaan met betrekking tot duurzaamheid. Inmiddels is Woonveste ook gestart met bestaande woningen om die naar nul-op-de-meterwoning om te bouwen. Nul-op-de-meter zorgt voor veel wooncomfort en stabiele woonlasten.”

De laatste officiële daad van Aart Jan Gorter was de onthulling van het Laarzenpand in Geerpark

Compliment

In maart 2003 werd u geïnstalleerd namens D66 als lid van de Provinciale Staten. Heeft de combinatie van het uitoefenen van provinciale politiek (ruimtelijke ordening) en het directeur-bestuurder zijn van een middelgrote woningcorporatie voordelen? Ik heb het statenlidmaatschap altijd interessant gevonden om te doen. Het ervaren van hoe politieke processen lopen heeft mij beter leren begrijpen hoe het werkt bij overheidsorganisaties. Dat gaf wel begrip. Volgens de huidige wet mag die combinatie niet meer.”

Veel grote projecten zijn onder uw bewind tot stand gekomen. Projecten als Geerpark, Castellum, MFA Caleidoscoop, woonzorgcentrum Zandley, de bouw van woon-zorgcomplexen in Venne-west, bouw en verhuur van zorgwoningen, het opknappen en renoveren van huurwoningen en het bouwen van Energiezuinige Passief-Huizen. “Castellum in Oudheusden is een heel proces geweest om dat samen met de gemeente voor elkaar te krijgen. Ik ben er best wel trots op dat we die vernieuwing voor elkaar hebben gekregen. Er moest veel gesloopt worden. Het was een intensief proces, samen met de bewoners.

Geerpark springt er wel uit. Het is het meest innovatieve project, waarin we heel intensief met de gemeente hebben samengewerkt. En nu nog steeds in het team Geerpark. Het project heeft ook veel saamhorigheid teweeggebracht, vertrouwen ook in wat je samen kunt realiseren en elkaar versterken in wat je doet. Wat mij betreft is een compliment hier voor de gemeente echt op zijn plaats.”

Vrije tijd

Er is veel veranderd in die bijna kwart eeuw. Gorter heeft volgens eigen zeggen het accent bij voorkeur altijd willen leggen op een positieve kijk op zaken, energie willen steken in iets opbouwen en in samenwerken. Bijna een kwart eeuw vat hij kort samen in: “Van vechtcultuur tot samenwerking”. Wat gaat Aart Jan Gorter met al zijn vrije tijd doen? “Ik heb een lijstje van wat ik leuk vind en het soort dingen dat ik helemaal niet wil gaan doen.” Na enig aandringen volgt een specificatie, waaruit blijkt dat hij zich, voorlopig althans, absoluut niet bezig gaat houden met seniorenorganisaties. “Ik houd nog steeds van politiek bedrijven”. Daar ligt zijn hart en daarnaast blijft zijn interesse uitgaan naar duurzaamheid, waaronder energiebesparing en vermindering van CO2-uitstoot.

8-6-2017 © tekst Rieky Schalken, foto’s Ad van Kessel , cartoon Bob Leenders

Vorige
Volgende
Reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Praat mee